У жаночым гандболе зборная Беларусі глытала ды глытала ад Расіі (нават «-22») – а тут раптам перамагла. Як гэта ўдалося?
Папярэдні трэнер даваў на такое тры гады – справіліся нават хутчэй.
18 верасня жаночая зборная Беларусі па гандболе ў Мінску абыграла Расію 33:32. Да таго беларуская каманда прайграла 18 з 18 матчаў расійскім суперніцам. Цяперашняя перамога – дасягненне або апаненткі проста аслаблі? Давайце разбірацца.
У мужчынскім гандболе зборная Беларусі ўжо гадоў 10 як дагнала расійскую – некалькі разоў нават апярэджвала на ЧС і ЧЕ, а ў пару адхілення (уведзенае да абедзвюх зборных у адказ на вайну ва Украіне з 2022-га і доўжыцца да гэтага часу) рэгулярна абыгрывала ў спарынгах.
У жанчын усё зусім не так. Зборная Беларусі ў топ-турніры апошні раз удзельнічала ў 2008-м. Расіянкі да бана іх амаль не прапускалі. З высокімі вынікамі: яшчэ ў 2000-х чатыры разы выйгралі ЧС і сталі другімі на АГ-2008, у 2016-м сталі чэмпіёнкамі Алімпіяды, у 2021-м дадалі ў скарбонку яшчэ адно срэбра Гульняў. У парадку быў і чэмпіянат Расіі, што даказвалі ў Лізе чэмпіёнаў – у 2019-м «Растоў-Дон» гуляў у фінале, у 2021-м ЦСКА дабраўся да паўфіналу.
Праўда, у цяперашняга склада зборнай Расіі мiжнароднага досведу амаль няма. Але колькi чалавек з мiнулых часоў на месцы: Настасся Іларыёнава і Крысціна Кажакар бралі бронзу ЧС-2019, Антаніна Санталава (у дзявоцтве Скарабагатчанка, выйшла за расiйскага экс-гульца «Мяшкова» Дзмiтрыя Санталава) – срэбра АГ у 2021-м. На цяперашнi збор не выклiкалi легiянерак, але гэта 3-4 чалавекi. Касцяк склада застаўся са згаданых грандаў ЧР «Растоў-Дона» і ЦСКА, і профільны партал «Быстрый центр» ацэньваў ростар як блізкі да аптымальнага.
У апошнія гады на фоне бана беларускія і расійскія гандбалісткі гулялі часта – знайсці іншых сапернікаў аказалася цяжка. А ў лютым 2024 года брамніца зборнай Беларусі Настасся Макаранка сказала, што галоўны трэнер каманды Валер Пяўніцкi, прызначаны летам 2023-га, «даў тры гады, каб ўшчыльную падцягнуцца» да расіянак. Гандбалiстка ад сябе дадавала, што гэта «ў самы раз» – трэба толькi «выкарыстоўваць магчымасць спарынгаў з такой камандай, адной з наймацнейшых зборных свету».
Па выніках гэта выглядала нерэальным. Пры Пяўніцкім беларуская каманда без асаблівых шанцаў прайграла расіянкам усе сем сустрэч, прычым было і «-16», і «-22». Трэнер стаяў на тым, што «такія матчы даюць шанц узняць планку». Але сітуацыя пагаршалася непрыманнем метадаў трэніровак і камунікацыі коўча некаторымі гульцамі. У яе перасталі прыязджаць не самыя слабыя Аліна Кішко ды Міхаліна Кучарэнка, якiя наўпрост вiнавацiлi ў тым Пяўнiцкага.
У 2025-м трэнер пайшоў у адстаўку. У траўні новым галоўным стаў Ігар Папруга, які ніколі не працаваў з жанчынамi, але быў вядомы па мужчынскіх СКА i зборнай. Папруга пачаў з амалажэння i абнаўлення ростэра – з 18 гандбалiстак, якiя ў папярэднi раз, у красавiку 2025-га, прайгралi расiянкам 21:29, на цяперашнi праглядны збор трапiлi толькi чатыры.
Амаль увесь склад гуляе ў ЧБ – плюс яшчэ пару легiянерак, усе з Расii: Яна Сотнікава з «Астраханачкi», якая стала найлепшай бамбардыркай апошняга сезону суседскага чэмпiянату, Дар’я Вакуліч з «Чарнаморачкi», а таксама Ірына Шынкарук з ЦСКА, і юная Мілана Цюшкевіч з ЦСКА-2, якiя ў перамоге не паўдзельнiчалi.
Вярнулася i Кучарэнка, якая распавяла, што атмасфера ў камандзе змянілася: «Яна стала цяплейшай і сямейнай. На трэніроўках можна быць разняволенай. Дазваляецца эксперыментаваць. Не баішся дапусціць памылку. Мы на iх вучымся».
17 верасня каманда правяла першы матч з Папругам – і саступіла расiянкам 29:32. Але беларуская каманда, прайграючы пасля першага тайма сем мячоў, потым нават вяла ў лiку – толькi з канцоўкай не справiлася. Ну а 18 верасня ў другой гульнi з 16:18 у перапынку Беларусь змагла даціснуць на фінішы – 33:32.
Самай выніковай з сямю мячамi стала 32-гадовая правая паўсярэдняя БНТУ-БелАЗ Кацярына Губчык, якая гуляла пад нумарам 1 (такая форма для палявой у зборнай была даўно, але скарысталi толькi цяпер), яшчэ шэсць дадала 21-гадовая Сотнікава, а пяць – увогуле 17-гадовая Паліна Крывец. Расiянкi пасля паразы казалi, што iм сорамна за сваю гульню, а галоўная трэнерка Людмiла Боднiева не знайшла тлумачэння вынiку.
У ліпені 2025 года прэзідэнт Міжнароднай федэрацыi гандбола Хасан Мустафа напiсаў ліст, у якім вядзецца пра «важнасць удзелу расійскіх і беларускіх камандаў у міжнародных гандбольных спаборніцтвах у інтарэсах развіцця і папулярызацыі нашага любімага віду спорту ва ўсім свеце». I калi зборныя рэальна разбаняць, то цяпер у жаночым гандболе ёсць у што верыць. Можа, новае пакаленне зможа хаця б выйсцi на Еўра праз амаль 20 гадоў пасля папярэдняга выпадку?
Іншыя пасты карыстальніка
