Зборная Беларусі так даўно без гульцоў БАТЭ, што пабіты рэкорд з 1990-х, калі ўзялі нават з Д2 – у топ-часы давалі і большасць старту
Барысаў развітаўся галамі і паадпускаў футбалістаў.
Новы галоўны трэнер зборную Беларусі Віктар Ганчарэнка узяў туды шмат знаёмых па БАТЭ, але гэта не дзейныя футбалісты.
А вось гульцоў БАТЭ, які адкаціўся на пазіцыі серадняка чэмпіянату Беларусі, лагічным чынам даўно перасталі выклікаць у зборную. За апошнія 2,5 гады туды прыязджалі са «Славіі», «Іслачы», брэсцкага «Дынама», але «жоўта-сінія» не падбіраліся да заяўкі нават на спарынгі.
Да таго такіх доўгіх серый не было ад пачатку існавання клуба. Барысаўцаў у зборную бралі нават з Д2, а часам яны займалі больш за палову стартавага складу.
Першы барысавец зборнай забіў у дэбюце, а наступнага давялося чакаць яшчэ два гады
Першы гулец БАТЭ паехаў у зборную Міхаіла Вергеенкі ўжо на другі год існавання клуба – у сезоне-1997, калі ён быў на шляху з Д3 у эліту. А ў Д2 за барысаўчан запальваў 19-гадовы Мікалай Рындзюк – забіў 30 мячоў за розыгрыш. Форварда выклікалі ў беларускую каманду U-21.
Фота: тэлеграм-канал БАТЭ
У складзе першай зборнай Беларусі ў 1997-м дамінавалі легіянеры з Расіі, з кіеўскага «Дынама» прыязджалі Аляксандр Хацкевіч і Валянцін Бялькевіч, а з Англіі – Пётр Качура. У такіх умовах нават футбалістам з беларускага Д1 было цяжка прабіцца. Але на хатнім «таварняку» 5 жніўня 1997-га з Ізраілем Вергеенка запрасіў толькі трох легіянераў, а сярод гульцоў ЧБ захацеў паглядзець і на юнага топ-бамбардзіра Д2. Рындзюк на 64-й хвіліне матча выйшаў замест форварда «Белшыны» Андрэя Хлебасолава, а на 90-й забіў першы барысаўскі гол зборнай, які не выратаваў ад паражэння 2:3.
Асіставаў Рындзюку тады гулец «Дынама-93» Вадзім Скрыпчанка, для якога гэта быў таксама дэбютны матч за зборную. Абодвух болей доўга не выклікалі. Першым зноў спатрэбіўся Скрыпчанка – і яшчэ раз на матч з Ізраілем, толькі ўжо ў гасцях 9 лютага 1999-га. Да таго моманту ён паспеў перайсці ў БАТЭ і так стаў другім гульцом клуба, які згуляў за зборную, якая саступіла з лікам 1:2.
Скрыпчанка (злева) у БАТЭ ў 1998-м. Фота: тэлеграм-канал БАТЭ
Даволі працяглы перыяд Скрыпчанка заставаўся адзіным гульцом БАТЭ, які стабільна меў час у зборнай. Ён жа стаў першым барысаўцам, які выйшаў у афіцыйным матчы беларусаў – 27 сакавіка 1999-га ў межах адбора на ЧЕ супраць Швейцарыі (0:1). І першым, хто змог прабіцца ў стартавы склад – у траўні таго ж года ў спарынгу з расіянамі (1:1)
У зборнай бывала па сем чалавек з БАТЭ у старце
У 2000-х гульцоў БАТЭ выклікалі ўжо значна часцей, але паўнавартасны барысаўскі касцяк яшчэ не сфармаваўся. Канчаткова клуб стаў «базавым» для зборнай падчас кваліфікацыі на чэмпіянат свету-2010, калі да распачатай гегемоніі ў ЧБ дадаў удзел у групавых этапах еўракубкаў. У стартавым складзе Беларусі тады ўсё яшчэ было больш легіянераў, а з «вышкі» ў заяўку амаль толькі барысаўцы і траплялі.
Узровень уплыву Барысава на зборную можна было ўпершыню адчуць у 4-м туры таго адбору ў гасцявым матчы супраць Казахстана (5:1). 1 красавіка 2009-га ў старце ўся лінія абароны складалася з футбалістаў БАТЭ – Ігар Шытаў, Сяргей Сасноўскі, Максім Бардачоў, Аляксандр Юрэвіч. Гуляў з першых хвілін і паўабаронца Ігар Стасевіч.
Фота: abff.by
Далей такое прадстаўніцтва «жоўта-сініх» стала нормай. Пікавы матч здарыўся 16 кастрычніка 2012-га. Супраць Грузіі (2:0) ў межах адбору на ЧС-2014 у Георгія Кандрацьева выйшлі ў старце ажно сем футбалістаў БАТЭ, які напярэдадні абыграў 3:1 «Баварыю»: Бардачоў, Дзяніс Палякоў, Ягор Філіпенка, Рэнан Брэсан, Аляксандр Глеб, Аляксандр Паўлаў і Віталь Радзівонаў. Брэсана на 85-й хвіліне яшчэ і замяніў аднаклубнік Аляксандр Валадзько. З лаўкі на гэта паглядзеў кіпер барысаўчан Аляксандр Гутар. Цікава, што гэты матч стаў на доўгія гады адзіным выйграным з афіцыйных для Кандрацьева.
У 2021-м зборная абышлася без гульцоў БАТЭ ўпершыню за 10 гадоў
Большасць стартавага складу зборнай гульцы БАТЭ, канешне, складалі не заўсёды, але амаль усе 2010-е хоць нехта з клуба да яе даязджаў – за выключэннем Кубка караля Тайланда са «зборнай клубаў» і экзатычным складам.
Шлепки Криушенко как самое яркое из того, что случилось с беларусскими футболистами в Таиланде
Пасля спынення 13-гадовай чэмпіёнскай серыі барысаўцаў у зборнай паменела, а выключны выпадак здарыўся ў жніўні 2021-га: Кандрацьеў у свой другі заход не выклікаў ніводнага барысаўца – у спіс павінен быў патрапіць Яўген Яблонскі, але ўмяшалася хвароба. Таму матчы 2 верасня 2021-га з Чэхіяй (0:1) і 5 верасня з Уэльсам (2:3) сталі першымі за амаль 10 гадоў увогуле і за 15 гадоў афіцыйнымі без футбалістаў БАТЭ.
Фота: t.me/abffby
Але гэта засталося выключным выпадкам – пасля таго Беларусь яшчэ два гады пастаянна гуляла пры барысаўцах у складзе.
Гульцоў БАТЭ няма ў зборнай ужо два гады
У лістападзе 2023-га на заключныя матчы адбору на ЧЕ-2024 іспанец Карлас Алос выклікаў чатырох футбалістаў БАТЭ: Валера Бачарова, Дзяніса Лапцева, Дзмітрыя Анцілеўскага і Арцёма Канцавога. Яны і зрабілі вынік. 18 лістапада ў сустрэчы з Андорай адзіны мяч забіў Лапцеў.
А перамагчы 21 лістапада Косава 1:0 дапамог Анцілеўскі.
На герояў Алос не забыўся – на наступны збор у сакавіку 2024-га прыехалі і Лапцеў, і Анцілеўскі, і Бачароў, але ўсе яны ўжо не былі гульцамі БАТЭ. Каманда тады значна аслабілася і перастала змагацца нават за п’едэстал. Новых кандыдатаў на выклік з Барысава з той пары так і не знайшлі.
Цяпер з экс-футбалістаў БАТЭ да збораў цасцяком даязджаюць Канцавы, Уладзіслаў Малькевіч, Захар Волкаў, Валер Грамыка і капітан Яўген Яблонскі. Апошняя тройка – ключавыя футбалісты апошніх выклікаў, якія пакуль маюць аналагічны статус і ў Віктара Ганчарэнкі.
Цяпер у БАТЭ відавочных кандыдатаў у зборную і няма, хаця некаторыя гульцы выклікаюцца ў каманды U-19 і U-21.